سکته مغزی
هو الشافی
سکته مغزی
سکته مغزی بعنوان یک سندروم بالینی مرکب از مجموعه های عصبی با شروع سریع یا ناگهانی که برای مدت بیشتر از 24 ساعت تداوم داشته و ریشه عروقی آن به لخته یا انسداد شریانهای مغزی محدود شده که منجر به سکته می شوند یا در اثر گسیختگی عروق منجر به خونریزی مغزی می شوندتعریف می گردد.به زبان ساده تر، اختلال عمل ناگهانی مغز به علت قطع جریان در بخشی از مغز را اصطلاحا سکته مغزی می گویند.
ا نواع سکته مغزی
1. سکته های انسدادی 85%که در آن انسداد عروق و افت بارز پر فیوژن مغزی صورت می گیرد.
2. سکته های خونریزی کننده15% که در آن تراوش یا نشت خون از داخل عروق به درون مغزوجود دارد.
عوامل خطر آفرین
1. افزایش فشار خون ، کنترل فشار خون مهم ترین اقدام در پیگیری از سکته مغزی
2. بیماری قلبی عروقی
3. بالا بردن کلسترول
4. چاقی
5. افزایش سطح
6. هماتوکریت
7. دیابت
سایر موارد مثل مصرغ دخانیات و الکل ، قرص های حاملگی، سوء مصرف داروها و ...
اقدامات پیشگیری از سکته مغزی
پیشگیری اولیه بهترین شیوه در رابطه با سکته هامی باشد. کنترل فشار خون، بیماری های قلبی و عروقی، کلسترول بالا خون، چاقی، مصرف سیگار،دیابت از راه های پیشگیری از سکته مغزی می باشند. نشویق به داشتن زندگی سالم ، نظیر مصرف غذاهای کم چرب، کم کلسترول و انجام ورزش ازجمله تلاشهایی است که در بسیاریلز ترویج سلامتی باید انجام گیرد. مصرف ماهی دو بار در هفته یا بیشتر سکته ترومبو تیک را کاهش می دهد. احتمالا درمان موفقیت آمیز و گسترده هیپرتانسیون بیشترین سهم را در کاهش وقوع سکته مغزی به عهده دارد.
تظاهرات بالینی سکته مغزی
بیمار ممکن است هر کدام از علائم و نشانه های عمومی زیر را داشته باشد.
· نقصان حرکتی: بی حس یا ضعف عضلات در صورت ، دست یا پا، بویژه در یکطرف بدن.
· عدم برقراری ارتباط: اختلال در تکلم و نحوه برقراری ارتباط .
· اختلالات ادراکی: سکته مغزی می تواند سبب اختلالاتی در ادراک بینائی،اختلال در ارتباطات فضایی ، بینائی و فقدان توانایی های حسی گردد.
· اختلالات توانایی های حسی: مثل اختلالات لامسه ای شدید یا خفیف ، فقدان حسهای عمقی ، اشکال در تعبیر یا تفسیر محرکهای بینایی- شنوایی و لامسه ای.
و سایر علائم عبارتند از:سر درد های شدید ناگهانی،
سرگیجه، فقدان تعادل هماهنگی، اشکال در راه رفتن،
اشکال در سخن گفتن یا درک صحبت های دیگران ، کاهش هوشیاری یا تغییر در وضعیت ذهنی و ...
مراقبت بیماران سکته مغزی
مرحله حاد: مرحله حاد معمولا بین 48 تا 72 ساعت طول می کشد . در مرحله حاد حفظ راه هوایی، تنفس ، و گردش خون از اولویتهای مراقبت درمان است اگر علائمی که قبلا گفته شد در یک نفر نمایان شود باید اقدامات زیر را بلافاصله انجام دهید.
· بلافاصله مورد را به اورژانس 115 اطلاع دهید.
· در صورت عدم نبض و تنفس عملیات احیای قلبی ریوی (CPR) را شروع کنید.
· به هیچ وجه از راه دهان چیزی به بیمار ندهید.
· دهان بیمار را با ساکشن یا با دو انگشت دست به روش جارویی تمیز کنید.
· راه هوایی بیمار را با دادن وضعیت مناسب به سر باز کنید.
· سر بستر بیمار را کمی بالا بیاورید.( اگر فشار خون بیمار پایین نباشد)
· بیمار را تقریبا به یک پهلو بچرخانید.( اگر بیمار ترومایی نباشد)
· لباسهای تنگ بیمار را شل یا آزاد بکنید.
· به بیمار اکسیژن بدهید.
· بلافاصله بیمار را به نزدیکترین مرکز درمانی انتقال بدهید.
مرحله تحت حاد: در این مرحله بیمار را از نظر
تغییرات و اختلالات بوجود آمده زیر بررسی کنید.
تغییر در خونرسانی به بافت مغز، تغییر در وضعیت حسی- حرکتی ،اختلال در وضعیت بلع ، بی حسی نیمه بدن ، اختلال در برقراری ارتباط کلامی ، خطر بروز تروما، سقوط، سوختگی ، خطر بروز آسپیراسیون، اختلال در پنداشت از خود ، اختلال در تحرک جسمی ، کمبود اطلاعات ، تدابیر غیر موثر رژیم درمانی یا تغییر در حفظ سلامتی.
اقدامات لازم درمانی را با توجه به دستورات داده شده باید اجراء کنید .
مراقبتهای پرستاری را با توجه به اختلالات و تغییرات بوجود آمده برای بیمار باید بطور صحیح و به موقع انجام بدهید.
آموزش هنگام ترخیص:
به بیمار در مورد عوارضی که ممکن است به بروز بیماری کمک کند هشداردهید. همانند: بالا بودن فشار خون، بالا بودن چربی خون، دیابت و .......
انجام اقدامات مناسب را برای کاهش و برگشت علائم سکته مغزی به بیمار توصیه کنید. همانند:استفاده از داروها طبق دستور پزشک، ترک سیگار ، کاهش تنش ، رژیم متعادل و ......